Reacties van Pers en Publiek n.a.v. de voorstelling in mei 2013

Recensie NHD

Foto: Wim Egas Foto: Wim Egas

Reactie Daan Manneke, componist:

Met verbazing, grote aandacht en grote bijval zag  en hoorde ik, en met mij vele anderen, jl vrijdag 10 mei in de Utrechtse Pieterkerk Bachs Goldbergvariaties met onder meer PA’dam olv Maria van Nieukerken.

Een letterlijk ongehoorde voorstelling: een concertante theatervoorstelling? een soort theatrale cantate?  Hoe dan ook: een hoogst eigen en muzische voorstelling.

Vincent Bijlo als gestileerde Bach, quasi 17e/18e eeuws, quasi eigentijds; lezend uit zijn brieven, commentaar gevend op vragen. Soms kwaad, soms ‘ vrolijk, ‘ soms schrijnend  troosteloos om zoveel rampspoed, verdriet en onbenul om hem heen.

 

Als een ketting regen zich de variaties aaneen; afwisselend vocaal/ instrumentaal en daarbij dus ook de afwisseling met gesproken teksten van Bach/Bijlo. Tevens werd Bachs [gezins]leven door de koorzangers  de kerk ingeroepen. Het Bachleven passeerde in een geroepen tijdspad onder meer zijn echtgenotes, zijn broodheren, zijn vele kinderen met hun geboorte-en sterftijden en zijn teleurstellingen in zijn professionele circuit.  Indrukwekkend , vaak indroevig/navrant en neigend tot bespiegeling.

 

De grootste bespiegeling betrof wel de  ‘ instrumentatie ‘  van de aria en de dertig variaties voor koor en klein instrumentaal ensemble.

Met een grote vindingrijkheid, prachtig vakmanschap en een congeniale touch voor muzikaal theater heeft de componist Gustavo Trujillo dit werk in een [zoveelste] nieuw licht gezet.

Een vondst is dat hij ten behoeve van zingbaarheid en zinvolheid teksten heeft toegevoegd aan deze variaties, ontleend aan voornamelijk Bachcantates. Al naar gelang  het muzikale klimaat en karakter van de betreffende variatie, waardoor eigenlijk deze Goldbergvariaties een soort spirituele Cantate-bespiegeling werd werd. Of als je wil een muzische, integrale avond.

[ Ooit zei een Duitse kerkmusicus eens tegen me dat[ eigenlijk] alle fuga- thema’s uit Bachs Wohltemperierte Clavier gestileerde koralen zijn met ieder zijn eigen Christelijk geloofsattribuut.]

Deze prachtige, gezongen Goldberg-avond was zo boordevol met inventie, fantasie en rijke sonoriteit dat de luisteraar veel tijd nodig heeft voor het doordenken/reflecteren van dit opnieuw gehoorde/ongehoorde meesterwerk.

 

Het kan niet anders of het uitvoerend gezelschap móet hoogst professioneel, toegewijd en liefdevol zijn voor deze voorstelling. Anders begín je er gewoon niet aan.

Alle lof en glorie dus voor PA’dam, Accademia Amsterdam, Vincent Bach/Bijlo, de regisseur, de librettist, de componisten Bach en Trujillo en de zeer inspirerende dirigente Maria van Nieukerken.

 

Ga deze voorstelling horen, zien en beleven!

Daan Manneke, componist

 

Waalse Kerk 26 mei 2013, een impressie van Paula de Wit – zangeres/ zangdocent

Met enorme nieuwsgierigheid naar een uitvoering van de Goldberg Variaties in de bewerking van Gustavo Trujillo voor vocaal- en instrumentaal ensemble naar de Waalse kerk in Amsterdam getogen.

Hoe kan een zo uitgesproken voor klavier geschreven idioom worden vertaald naar de menselijke stem? En blaas- en strijkinstrumenten?                                     
Hoewel ik ook weet dat Bach niet kapot te krijgen is en zelfs op een astmatische stofzuiger gespeeld nog het geniale niet kwijtraakt, leek het me een groot avontuur.

Het resultaat heeft mij tijdens die middag overweldigd en me alle hoeken van m’n innerlijke kamers laten zien.
Het concert duurde relatief lang in tijd, maar voelde integendeel als veel te kort en bleef de hele verdere dag en de dagen erna in mij verder zingen.

Een scala aan emoties werd opgewekt door dit voortreffelijke vocale- en instrumentale ensemble van vlekkeloos uitgevoerde, dansante en gepunkteerde humor tot indringende en eveneens prachtig geweven klanktapijten van droefenis en rouw.
De regie-elementen, soms zeer subtiel, soms cabaretesk, maar steeds to the point, waaraan alle uitvoerenden, de dirigente niet uitgezonderd deelnamen, versterkten de verschillende dimensionale landschappen waardoorheen het publiek werd gevoerd.

U merkt het, geen superlatief wordt door mij geschuwd. 
De manier bv. waarop verschillende gebeurtenissen uit het leven van Bach in een kader werden gezet; die lijn staat min of meer los van de rest en is er tegelijkertijd onlosmakelijk mee verbonden.

Dat geldt evenzozeer voor Vincent Bijlo  in de rol van Johann Sebastian, zeer intens door hem ingevuld.
De tegenstelling mens-genie werd door hem tastbaar ten tonele gevoerd.
Zoals die bij Mozart duidelijk wordt in de juxtapositie van poep- en piesbrieven, grappen en grollen en zijn goddelijke muziek, in deze voorstelling bij Bach; in de interpretatie van Bijlo, in de voortdurend onderdrukte woede, de jacht naar geld en de geniale composities.

Dirigente Maria van Nieukerken dirigeert helder en precies, met fijne ruimte voor zangers om te ZINGEN, zangers die stuk voor stuk beschikken over een grote eigen verantwoordelijkheid en muzikaliteit en het talent zich tegelijkertijd ondergeschikt te maken aan het grote interpretatieve geheel dat Maria voor ogen staat, datzelfde geldt natuurlijk in dezelfde mate voor de leden van het instrumentaal ensemble.

Echter, dit alles was niet mogelijk geweest zonder de lucide bewerking van Gustavo Trujillo, die met bijzonder mathematisch- maar ook emotioneel- en muzikaal inzicht de partituur van Bach naar zn hand zette, zodanig dat een absoluut zing- en speelbaar geheel ontstond.
Zijn werkwijze werd voor de mensen die ervoor gekozen hadden een uurtje vroeger te komen, in een door hem en Maria geleide workshop met leuke en goede voorbeelden uit de doeken gedaan.
Door die fragmenten te zingen werd daarna de bewondering voor de koorzangers des te groter............

Paula de Wit – zangeres/ zangdocent


15 mei 2013

Wat een concert afgelopen zondagmiddag in Middenbeemster!! 'k Heb ademloos geluisterd van begin tot eind naar jullie vocale uitvoering van de Goldbergvariaties van Bach. Zowel koor als orkest een tien met een griffel! En uiteraard niet te vergeten Vincent Bijlo met zijn zo nu en dan erg grappige teksten. Vloeiende overgang tussen hem en jullie spel.

Maandagmiddag (tweede pinksterdag) hoop ik jullie weer te beluisteren in de grote kerk in Monnickendam.

Veel succes en hartelijke groet,


Theo Smith

 

15 mei 2013


Ik ben zaterdag na afloop van het concert in een stortbui naar huis gefietst maar dat gaf niet want de muziek klonk nog na in mijn oren.
Echt, ik was onder de indruk en kreeg kippenvel bij de wondermooie aria. Zoveel mogelijk mensen zouden de kans moeten krijgen deze versie van de Goldbergvariaties te ervaren.

Dit project verdient de volle aandacht! Het is uniek!
Ik heb zaterdag erg genoten van het concert. Zittend op de eerste rij werd je omhuld door de mooie klanken van koor en orkest.
Zojuist heb ik per e-mail reclame gemaakt in mijn netwerk, hopelijk draagt dit bij aan het aantal bezoekers, en ik kijk erg uit naar de geluidsopname!


Met vriendelijke groet,

Saskia Plevier

 

18 mei 2013

Hallo Willemijn,
Ik ben van het koor "lingua Musica" . Maria is 10 jaar onze dirigente geweest en het was heel leuk om haar weer te ontmoeten en te zien dirigeren. Gustavo Trujillo heeft met de bewerking van de Goldbergvariaties zeer knap werk verricht. Hij heeft in juni 2003 het muziekstuk "Cinco Romances" geschreven in opdracht van Lingua Musica . Het was een feest om dat uit te voeren.
Zo moet dit muziekstuk ook een feest voor PA’dam zijn hetgeen ook te zien was.
Wij hebben ons dan ook geen moment verveeld en hebben van begin tot het einde op het puntje van onze stoel gezeten en maar ademloos geroepen: Oh wat mooi, oh wat fantastisch, wat een prachtige stemmen, wat een dynamiek, wat een mooi orkest, wat verrassend die samenwerking tussen koor en orkest zowel muzikaal als verbaal en dan die Vincent Bijlo, wat een verteller, hoe goed loopt alles in elkaar over.
Groet,

Marianne Russchenberg

19 mei 2013

Beste Padam-mers,

Wie houdt van verhalen, geschiedenis én goede muziek, moet naar de voorstelling “Goldbergvariaties” van PA’dam!

Het verhaal over het leven van Bach, gespeeld door Vincent Bijlo, over de tijd vóór geboortebeperking en de tijd van babysterfte, de tijd van hard werken en de tijd van kunst dankzij het mecenaat, wordt geïllustreerd door Bach’s werk. Prachtig gespeeld en gezongen.

Ga, als je meer historisch inzicht wilt hebben en ga als je wilt genieten van onvergankelijke muziek.

Ankie Verlaan
Marten Ris
Yvonne Stolwerk

 

23 mei 2013

Tsja, hoe benoem je dit eigenlijk? Kleinkunst, een cabaret-achtige voorstelling die amuseert? Dekt de lading niet helemaal. Laagdrempelig? Hm, zeker geschikt voor mensen die niet gewend zijn aan klassieke muziek in lange delen, maar niet simpel of makkelijk. Muziektheater? Doet dat wel genoeg recht aan de eerbiedwaardige status van Bachs Goldbergvariaties en wat Trujillo ermee gedaan heeft? JSB The Musical? Er wordt nadrukkelijk gezegd dat de keuze uit de brieven juist geen algemeen of volledig beeld van Bach als persoon probeert te geven. Klassiek met een knipoog? Barok met een burnout? Bijlo met begeleiding? Creatief met oud papier? Upcycled classics?

Tweeëndertig vlinders die je tegelijk in één net probeert te vangen. Dat gaat gewoon niet lukken.

Wat ik wel kan zeggen: ik heb genoten van een leuke middag/avond met een vriendin -- samen de workshop bijgewoond (aanrader!), verrast door onverwachte ontmoetingen in de kerk, en daarna de première van het stuk ondergaan: een prachtig concert met subtiel uitgevoerde zeer diverse nieuwe kunstwerkjes op basis van de bekende en geliefde Goldbergvariaties van Bach in een bijzondere sfeer. Ik weet niet wanneer dit weer opgevoerd wordt, dus grijp je kans nu en woon de laatste voorstellingen bij!

Nu weet ik het: een eigentijds sierraad van kostbare antieke parels...

A.P.- Ridderkerk

27 mei 2013

Dag PA'dam en Maria,

Alle complimenten voor de uitvoering van de Goldberg Variaties die ik zaterdagavond heb meegemaakt.

Muzikaal vond ik het een zeer goede uitvoering; fantastische zangers.

De choreografie vond ik spannend en indrukwekkend, zeker op het moment dat de mannen in schuifelpas naar achteren gingen.

Het levensverhaal van Bach vond ik leuk om te horen, maar voor mij was dat bijzaak.

De workshop was leuk en informatief.

Geweldig dat je samen met de anderen dit op deze manier voor elkaar hebt gekregen.

Voor iedere zanger is zo'n avond heel stimulerend!

Charlotte Tromp

28 mei 2013

 

Hoi Martine,

 

Een wat verlate reactie: We hebben zondag ontzéttend genoten van jullie uitvoering. Origineel, leuk om die workshop van tevoren mee te maken en bovendien ook ontzettend mooi uitgevoerd! Maar dat zijn we inmiddels van jullie gewend. Fijn dat we erbij konden zijn!

 

Gr.

Henk en Guusta

Mede mogelijk gemaakt door: